Positie in het gezinOngewild draait uw gezin ineens om u, als nierpatiënt. Leuke plannen of vakanties kunnen niet doorgaan. Er moet altijd rekening met u gehouden worden. Ook heeft u praktische zorg nodig. Uw omgeving past zich meestal kranig aan aan de nieuwe situatie. En hun steun is ook echt onmisbaar. Maar het is ook goed om mantelzorgers af en toe eens van hun rol te ontslaan. Dat geeft lucht, ook aan uzelf. Maak daarom gebruik van het hulpaanbod van bijvoorbeeld vrienden en kennissen. En van instanties zoals het Rode Kruis, de Zonnebloem, de kerk of buddyzorg. Als u eigenlijk thuishulp nodig heeft, vraag het dan echt aan. De mogelijkheden zijn er niet voor niets.
Zorgrelatie en partnerrelatieBehalve uzelf, moeten ook uw eventuele partner en kinderen leren omgaan met een nieuwe situatie. Zorg en huishoudelijke taken moeten opnieuw verdeeld worden. Soms moet uw partner het kostwinnerschap overnemen. En dat is voor hen ook niet altijd even makkelijk. Het is daarom van belang dat u over en weer in gesprek blijft over verwachtingen. Bespreek zo concreet mogelijk welke hulp en zorg nodig is, maar ook welke niet. Zodat u een zo gelijkwaardige relatie houdt met uw omgeving.
Verlofregelingen mantelzorgersAls uw mantelzorger daarnaast een baan buitenshuis heeft, dan kan het soms extra zwaar zijn voor hem of haar. De verzorging is niet alleen op te vangen met snipperdagen of vakantieverlof. En een betaalde baan opzeggen of korter gaan werken is vaak financieel onhaalbaar. Toch zijn er mogelijkheden.
De Wet arbeid en zorg geeft de mantelzorger onder andere de volgende rechten:Calamiteitenverlof:Als uw kind, partner of ouder plotseling ziek wordt, moet u snel iets regelen. Uw werkgever moet u daarvoor dan de gelegenheid geven. Zo krijgt u bijvoorbeeld een paar uur vrij om uw zieke kind uit de kinderopvang op te halen en thuis op te vangen. Uw werkgever mag hiervoor geen loon inhouden. De werkgever mag dit calamiteitenverlof alleen maar met uw vakantiedagen verrekenen, als u daar zelf mee instemt (of als dat in de Cao zo is afgesproken). Ook moet u daarbij een wettelijk minimum aan vakantiedagen overhouden. Blijft u de volgende dag nog thuis, dan gaat het calamiteitenverlof over in het kortdurend zorgverlof.
Kortdurend zorgverlof:
U mag in totaal tien werkdagen (twee werkweken) per kalenderjaar vrij nemen voor de verzorging van een ziek kind, een zieke partner of zieke ouders. Uw werkgever moet in die weken ten minste 70% van uw loon doorbetalen. Hebt u een deeltijdbaan, dan geldt een aantal werkdagen naar rato.
Cao’s en andere regelingen:Steeds meer collectieve arbeidsovereenkomsten (Cao’s) bevatten bepalingen over betaald of onbetaald zorgverlof. Die bepalingen kunnen verder gaan dan de regels van de Wet arbeid en zorg. Informeer er naar bij uw werkgever of eventueel bij uw vakbond. Ook kunt u vaak 'verlofsparen' bij uw werkgever, tegen gunstige fiscale voorwaarden. Als u overweegt om langdurend zorgverlof op te nemen, bereidt u zich dan goed voor. Uw inkomen is in de verlofperiode meestal lager dan gebruikelijk. Dat heeft invloed op allerlei regelingen, zoals huursubsidie, de vergoeding van kinderopvang, studiefinanciering en de opbouw van pensioen.
Korter werken:Wilt u korter gaan werken omdat u meer tijd nodig hebt voor de verzorging van een naaste, dan kan dat. Volgens de Wet Aanpassing Arbeidsduur (WAA) hebt u het recht om minder uren per week te werken. Daarbij geldt wel een aantal voorwaarden:
- U werkt bij een bedrijf of organisatie met meer dan tien werknemers.
- Het bedrijf of de organisatie waar u werkt mag geen ernstige schade lijden doordat u korter gaat werken.
- U bent ten minste een jaar in dienst.
- Uw loon wordt aangepast aan de nieuwe situatie. Gaat u parttime werken, dan gaat u dus ook minder verdienen.